poorbadgoodexcelentamazing! به این مطلب رای دهید
Loading...

کمتر چیزی به اندازه انجام خودزنی و خودآزاری در فرزند می تواند باعث وحشت والدین شود. متاسفانه، این رفتار بسیار شایع است و واکنش والدین نقش مهمی در روند بهبودی خودزنی در نوجوانان بازی می کند.

بریدن پوست بدن یکی از شایع ترین اشکال خودزنی است. نوجوانان از ناخن، تیغ، چاقو یا حتی خودکار برای آسیب رساندن به خود استفاده می کنند. خودزنی در نوجوانان به شکل سوختگی، کندن پوست و مو و حتی زدن خود نیز دیده می شود.

کودکانی که دچار اضطراب، افسردگی، اختلالات خوردن، اختلال شخصیت مرزی یا اختلال استرس پس از سانحه هستند، همگی در معرض خطر خودزنی و خودآزاری قرار دارند. انجام این عمل در کودکانی که دارای سابقه تروما، بی توجهی یا سواستفاده عاطفی و جسمی هستند نیز رایج است.

دیگر علل خودزنی در نوجوانان عبارت است از:

  • عزت نفس پایین
  • احساس تنهایی و طرد شدن
  • احساس ناامنی در مدرسه یا خانه
  • ایده آل گرایی
  • تعارض دائمی با خانواده و دوستان
  • رفتارهای تکانشی
  • تمایل به قبول ریسک های ناسالم (رفتارهایی که باعث آسیب به خود می شوند)

تشخیص خودزنی در نوجوانان توسط والدین:

نوجوانانی که اقدام به خودزنی می کنند در پنهان کردن رفتار خود از والدین و دیگر دوستان بسیار ماهر هستند. هر چند دیده شدن جای زخم بر روی دست، بازو، ران و پاهای نوجوان نشانه مهم این اختلال است، اما بیشتر نشانه های این رفتار به قدری جزئی و ظریف هستند که نیازمند توجه والدین است. در صورتی که به انجام رفتارهای خودزنی در فرزند خود مشکوک هستید، به دنبال نشانه های زیر باشید:

  • وجود اسکار زخم مشکوک
  • زخم هایی که بهبود نمی یابند یا به تدریج بدتر می شوند
  • تمایل به تنهایی و ماندن در اتاق
  • حرف زدن در مورد خودزنی (برای مثال، در مورد انجام این رفتار توسط دوستش)
  • جمع کردن اشیای تیز در اتاق و بین وسایل شخصی
  • رفتارهای پنهان کارانه
  • پوشیدن لباس های یقه دار و آستین بلند در هوای گرم
  • پرهیز از فعالیت های اجتماعی
  • بستن بانداژ دور دست یا پا
  • پرهیز از شرکت در ورزش هایی که ممکن است نیازمند تعویض لباس جلوی دیگران باشد.

عامل تحریک اقدام به خودزنی در نوجوانان چیست؟

مهمترین بخش کمک به نوجوان در ترک عادت به خودزنی، درک چرایی این رفتار در وهله اول است. پاسخ این سوال ساده نیست، اما به طور کلی بیشتر نوجوانان این کار را برای رهایی از تنش و برخی دیگر برای احساس درد فیزیکی به جای بی حسی عاطفی انجام می دهند. استرس، فشار، اضطراب و افسردگی با خودزنی در نوجوانان در ارتباط هستند.

پیشنهاد مطالعه:  موسیقی درمانی در سلامت روان

دیگر احساساتی که باعث انجام این رفتار می شوند، عبارتند از:

  • عصبانیت
  • غم
  • طرد شدن از سوی دوستان و خانواده
  • تنهایی
  • تحریک پذیری
  • مسائل اجتماعی
  • اختلافات خانوادگی
  • مشاهده تصاویر و مطالبی در مورد انجام این رفتار در دیگر کودکان و نوجوانان برای رهایی از درد عاطفی یا الگو گرفتن از دوستان در مدرسه

واکنش شما به عنوان والدین در برابر خودزنی فرزندتان چطور باید باشد؟

احساس نگرانی، پریشانی، سردرگمی یا حتی خشم پس از کشف خودزنی در فرزندتان برای رهایی از تنش طبیعی است. دوست دارید از او بپرسید «چطور می توانی چنین کاری را با خود بکنی؟» یا «همین الان این کار رو ترک کن». فراموش نکنید که بسیاری از نوجوانانی که این رفتار را انجام می دهند درست به اندازه شما از آن می ترسند. بسیاری از آنها دچار احساس گناه، شرم و پشیمانی عمیق از خودزنی هستند.

لازم است که آرام بمانید و در محیطی آرام و صادقانه، بدون قضاوت در این مورد با فرزند خود صحبت کنید. از انتقاد، سرزنش و واکنش های افراطی که می تواند موجب انزوا و سکوت بیشتر فزرندتان شود خودداری کنید. در عوض، از او سوالات پایان باز در مورد احساس و رفتارش بپرسید و به او نشان دهید که به حرف هایش گوش می دهید.

کمک بگیرید:

درمان خودزنی در نوجوانان به مراجعه به روانشناس و دریافت کمک تخصصی نیاز دارد. هرچند خودزنی ذاتا خودکشی محسوب نمی شود، اما ریسک اقدام به این عمل در این دسته نوجوانان بیشتر است.

در صورت وجود هرگونه عامل زمینه ساز، مانند ابتلا به اختلال اضطرابی یا افسردگی، ممکن است به دارو درمانی نیاز باشد. اولین گام مراجعه برای معاینه و تشخیص توسط یک روانشناس متخصص در اختلالات اضطرابی و افسردگی نوجوانان است. در صورتی که خودزنی در نوجوانان جدی تر شود و حیات آنها را تهدید کند، ممکن است بستری در بیمارستان توصیه شود.

روانشناس می تواند به نوجوان در کار با عوامل تحریک احساسات منفی و یادگیری مهارت سازگاری در عوض انجام رفتارهای خودزنی کمک کند. برای این کار به دنبال یک روانشناس مجرب و باتجربه در این زمینه باشید. روش های درمان خودزنی در نوجوانان عبارتند از:

  • خانواده درمانی یا بررسی محرک ها در خانه، بهبود الگوی ارتباطی والدین و نوجوان، بهبود مهارت کنترل استرس در خانه
  • رفتاردرمانی شناختی برای به چالش کشیدن احساسات و افکار منفی، تشخیص الگوی افکار منفی و رهایی از آنها
  • رفتاردرمانی گفتگو محور برای آموزش تحمل احساسات منفی، کاهش اضطراب، خشم، ترس و یادگیری مهارت های سازگاری مثبت
پیشنهاد مطالعه:  ظهور ربات های مشاور در آینده

ارائه حمایت عاطفی برای درمان خودزنی در نوجوانان:

در طول پروسه درمان برای جایگزینی استراتژی های نامناسب با مهارت های سازگاری مثبت، نوجوان به توجه و حمایت بی قید و شرط نیاز دارد. شکستن این چرخه ساده نیست، و نوجوان به همدلی و حمایت والدین خود نیاز دارد:

  • هر روز زمانی را برای گفتگوی دو نفره در مورد مسائل روزمره اختصاص دهید.
  • در صورتی که نوجوان شما برنامه درسی سنگینی دارد، راهی برای کاهش تعهدات و مسئولیت های او پیدا کنید.
  • نوجوان خود را به ارتباط با دوستان حامی و مثبت خود تشویق کنید.
  • هر روز با هم فعالیت های آرامش بخش مانند پیاده روی، کتاب خوانی، نقاشی کشیدن یا دیدن برنامه های تلویزیونی شاد انجام دهید.
  • با هم ورزش کنید.
  • به احساسات فرزند خود گوش دهید و آنها را تایید کنید.
  • صبور باشید، شکستن این چرخه زمان می برد.
  • با مشاور مدرسه فرزندتان صحبت کنید.
  • توجه و نگرانی افراطی نسبت به رفتار او نشان ندهید، زیرا در این صورت ممکن است فرزندتان برای جلب توجه بیشتر به رفتار خود ادامه دهد.

تشخیص به موقع، دریافت کمک های تخصصی و حمایت در خانه و مدرسه، به کاهش رفتارهای خودزنی و یادگیری مهارت های انطباق پذیری بیشتر با احساسات منفی در خانه و محیط مدرسه کمک می کند.

مشاوران متخصص سیمیآروم در حوزه کودک، نوجوان، فرزندپروری

در صورتی که نیاز به برگزاری جلسه مشاوره آنلاین (تصویری) در حوزه کودک، نوجوان، فرزندپروری دارید میتوانید با اساتید سیمیآروم وقت مشاوره خود را رزرو نمایید.

دکتر مهدی بینا
روانپزشک و استاد دانشگاه

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دکتر عاطفه سلطانیفر
فوق تخصص روانپزشکی کودکان

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دکتر آسیه اناری
استاد دانشگاه

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دکتر میترا حکیم شوشتری
استاد دانشگاه

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.