روش علمی دستیابی به اهداف جدید در سال جدید

تا حالا چند بار تجربه ی این را داشته اید که پیش از شروع سال جدید برنامه های جدیدی برای سال پیش رو ریخته باشید اما آنها عملیاتی نشده باشند؟ خب، بد نیست بدانید که شما در این مورد تنها نیستید. تحقیقی که در دانشگاه روانشناسی Scranton  انجام شده نشان می دهد که معمولا تنها حدود 10 درصد از تصمیماتی که در شروع سال گرفته می شوند به مرحله ی اجرا در می آیند. اما علت چیست؟

در این زمینه توصیه ها و راهکارهای اصطلاحا دورهمی زیاد است. اما در این مقاله ما شیوه های علمی روانشناسانه برای این مورد را به شما معرفی می کنیم.

برای این کار باید دو موضوع مهم در این رابطه را بررسی کنیم: یکی عادت و دیگری خودباوری

بیاید با مبحث عادات شروع کنیم.

بسیاری از تصمیمات سال جدید مربوط می شوند به ایجاد یک عادت جدید یا تغییر عادات موجود. مثلا اگر تصمیم می گیرید که در سال جدید بیشتر ورزش کنید، سیگار را ترک کنید، غذای سالم تر بخورید، کمتر در تلگرام و اینستاگرام بچرخید و بیشتر کتاب بخوانید، تصمیماتتان در حیطه ی عادات می گنجد.

اما در مورد تغییر عادات و ایجاد عادات جدید نکاتی هست که باید بدانید:

  • برخلاف باور عامه، تغییر عادات کار سختی نیست، به شرط آنکه علمی و اصولی عمل کنید.
  • برای تغییر عادات موجود، در اصل شما عادتی جدید را جایگزین عادت موجود می کنید. بنابر این چه بخواهید که عادتی جدید در خود ایجاد کنید و یا بخواهید عادتی موجود را تغییر دهید، روش یکی است.

برای ایجاد عادات جدید باید:

  1. با تصمیمات واقعا کوچک شروع کنید. یکی از دلایلی که معمولا تصمیمات سال جدید اجرایی نمی شوند همین است که ما می خواهیم ناگهان عادات جدید و بزرگی در خود ایجاد کنیم. مثلا تصمیم می گیریم که غذای رژیمی بخوریم. در حالی که تا لحظه ی در شدن توپ سال نو مشغول خوردن آجیل و کیک هستیم و برای شب سال نو هم برنامه ی یکی دو بشقاب بزرگ سبزی پلو با ماهی چرب و خوشمزه داریم. و همین می شود که تا پایان سال منتظر آن شنبه ی رویایی هستیم که رژیم خود را از آن شنبه آغاز کنیم. بنابراین برای ایجاد عادت خوردن غذای رژیمی بهتر است از اینجا شروع کنید که در ایام عید سراغ آجیل و شیرینی خامه ای نروید. چنین تصمیمی واقعا کوچک است و دست یافتنی.
  2. چیزی به اعمال قبلی خود که در راستای اهدافتان هست اضافه کنید. مثلا اگر الان در وضعیتی هستید که سراغ آجیل و شیرینی نمی روید، نوشیدن یک لیوان آب میوه یا آب هویج مخلوط با شیر را برای صبحانه ،به لیست عادات روزانه ی کوچک خود اضافه کنید.
  3. باید کاری کنید که انجام این عادات و تصمیمات جدید و کوچک حداقل در هفته ی اول اجرا تا حد ممکن برای شما راحت شوند. مثلا روی در یخچال برای خود یادداشت بگذارید که: امروز صبحانه ی من شیرهویج است. یا دستگاه آب میوه گیری را روی میز و در دسترس قرار دهید و روی آن یک یادداشت بگذارید مثل: امروز آب میوه داریم یا برای عید اصلا سراغ خرید شیرینی و آجیل نروید. از مهمانان خود با اسموتی ها و آب میوه های جذاب و خوشمزه پذیرایی کنید.

اگر این سه مرحله را به صورت مستمر و برای 3 الی 7 روز پشت سر هم انجام دهید، عادت جدید مورد نظر در شما شکل خواهد گرفت.

حالا برویم سراغ مبحث مربوط به خودباوری

بهترین  راه (و به قول برخی تنها راه) برای تغییر رفتار بلند مدت، تغییر باور و برداشتمان از خود است. هر آدمی باور و برداشتی در مورد خود دارد، در مورد اینکه او چه کسی است و چه ویژگی هایی دارد. در واقع اینجا منظور از خودباوری باور و تعریفی است که هر فرد از خودش در ذهنش دارد. این تعریف ذهنی چه بخواهید و چه نخواهید تاثیر بسیار بالایی بر عملکرد ما دارد. بخواهید یا نخواهید شما تصمیمات زندگیتان را در راستای تطبیق با همین تصویر ذهنی می گیرید. یعنی ناخودآگاه شما تلاش می کند جوری عمل کند که شما به این باور درونی نزدیک شوید. در واقع زمانی که کاری سازگار با تصویر ذهنی خودتان از خودتان، انجام می دهید احساس راحتی می کنید. اما شنا کردن خلاف جهت این تصویر احساس راحتی را از شما می گیرد.

بنابر این برای ایجاد تغییرات باید رفت سراغ عامل اصلی: تصویر ذهنی شما از خودتان.

اگر می خواهید آدم امیدواری باشید، باید ابتدا در خود این باور را ایجاد کنید که من اصولا آدم امیدواری هستم. اگر می خواهید در پایبندی به رژیم غذاییتان موفق شوید باید این باور را در خود به وجود بیاورید که من آدم بسیار با اراده ای هستم.

تغییر باور درونی هم راه و روش و اصولی دارد. در اینجا ما دو تکنیک برای این موضوع ارائه می دهیم:

  1. تصویر ذهنی کنونی تان در مورد خودتان را بنویسید. سعی کنید که تا حد ممکن با خودتان روراست باشید و تصویری که می نویسید به واقعیت تا حد ممکن نزدیک باشد. به آن بخش های این تصویر که با تصمیمات جدید شما مغایرت دارد توجه ویژه داشته باشید . بنابراین اگر تصمیم جدید شما برای سال جدید مثلا این است که کمی ریلکس تر باشد و استرس کمتری تجربه کنید، تصویر درونی تان را واقعی بنویسید. مثلا بنویسید که برایستان سخت است که درگیر هر ماجرا یا حادثه ای نشوید و چیزهای بسیاری در اطرافتان هستند که می تواند به آسانی روی مختان بروند. یا در مثال رژیم غذایی با خودتان روراست باشید و مثلا بنویسید که مقاومت در برابر خوردن غذاهای رنگی و خوش عطر و طعم برای من بسیار سخت است.
  2. حالا تصویری جدید ترسیم کنید. فردی که مطابق با تصمیمات جدید شما است. تصویری از فردی که زندگی را دوست دارد، موفقیت هایش مورد تحسین واقع می شود و برای دوست داشتن خودش وقت می گذارد.

امسال حتما این تکنیک ها را امتحان کنید. افراد بسیاری از آنها نتیجه گرفته اند. چرا شما یکی از آنها نباشید؟