اختلال مو کنی یک اختلال روانی است که شامل تمایل شدید، مداوم و غیرقابل کنترل برای کندن موهای سر، ابرو و دیگر نقاط بدن با وجود تلاش برای عدم انجام این رفتار می شود.

کندن موهای سر باعث به وجود آمدن تکه های کچلی روی سر می شود که استرس زیادی برای فرد ایجاد می کند و با عملکرد فرد در محل کار و جامعه اختلال ایجاد می کند. افرادی که دچار این اختلال هستند به خاطر از دست دادن موهای خود دچار استرس زیادی می شود. در برخی از افراد، کندن مو خفیف است و تا حدی قابل کنترل است. در دیگران، تمایل به کندن موها شدید است. گزینه های درمان به کاهش تمایل به کندن مو یا توقف کامل آن کمک می کند.

علائم اختلال مو کنی:

علائم این اختلال عبارتند از:

  • کندن مداوم مو، به خصوص از سر، ابرو و مژه ها، اما می تواند شامل دیگر نقاط بدن نیز شود و در دوره های مختلف موهای قسمت های متفاوتی کنده شود.
  • احساس تنش بیش از حد پیش از کندن مو یا در زمان تلاش برای پیشگیری از کندن مو
  • احساس لذت یا آسایش پس از کندن مو
  • فقدان قابل توجه مو، مانند نقاط کچلی روی سر و نبود مو در دیگر قسمت های بدن مانند مژه ها و ابروها
  • تمایل به نوع خاصی از مو
  • جویدن یا خوردن موی کنده شده
  • بازی کردن با موی کنده شده یا مالیدن آن به صورت و لب ها
  • تلاش های مداوم برای توقف رفتار مو کنی بدون موفقیت در آن
  • مشکلات و استرس زیاد در محل کار، مدرسه و موقعیت های اجتماعی به دلیل نیاز به کندن مو و ناتوانی در انجام آن جلوی جمع

بسیاری از افرادی که دچار اختلال مو کنی هستند، پوست خود را نیز می کنند، ناخن می جوند و لب های خود را آنقدر می جوند تا خون بیافتد. گاهی مو کنی شامل کندن موهای حیوان خانگی یا عروسک یا کندن موهای از اجسامی مانند پتو یا لباس می شود. بیمارانی که دچار این اختلال هستند سعی می کنند موهای خود را در تنهایی بکنند و این اختلال را از دیگران پنهان کنند.

در مبتلایان، مو کنی ممکن است:

متمرکز باشد: برخی از افراد موهای خود را عمدا می کنند تا از شر استرس و ناراحتی خلاص شوند. برخی از بیماران نیز الگوی خاصی برای رفتار مو کنی خود دارند، برای مثال، در بین موهای خود دنبال موی خاصی می گردند یا موی خود را می جوند.

خودکار باشد: برخی از افراد نیز بدون آنکه متوجه باشند این کار را انجام می دهند، برای مثال زمانی که کسل هستند، کتاب می خوانند یا تلویزیون تماشا می کنند.

دسته دیگری از بیماران نیز ممکن است هر دو شکل رفتاری را از خود نشان دهند. موقعیت های خاصی باعث تشدید رفتار می شود، برای مثال، هنگام خوابیدن روی دست یا شانه کردن مو.

اختلال مو کنی می تواند به عواطف زیر مرتبط باشد:

احساسات منفی:

برای بسیاری از بیماران، کندن مو روشی برای برخورد با احساسات منفی یا ناراحت کننده است، مانند استرس، اضطراب، تنش، بی حوصلگی، تنهایی، خستگی یا ناامیدی

احساسات مثبت:

دسته دیگری از بیماران نیز با کندن موها احساس لذت و آرامش می کنند، در نتیجه به رفتار خود ادامه می دهند تا احساسات مثبت ادامه یابد.

اختلال مو کنی عارضه ای طولانی مدت است. بدون درمان، علائم به تدریج شدت می گیرد. برای مثال، تغییرات هورمونی ناشی از پریود باعث تشدید علائم در زنان می شود. به ندرت، علائم پس از چند سال از شروع اختلال خود به خود درمان می شود.

 اگر نمی توانید بر رفتار خود غلبه کنید یا ظاهر موهای شما در اثر کندن مداوم تغییر یافته است، باید هر چه سریع تر به روانشناس مراجعه کنید. اختلال مو کنی تنها یک عادت بد نیست، بلکه یک اختلال روانی است که به ندرت بدون درمان تخصصی درمان می شود.

علل:

علت ابتلا به این اختلال مشخص نیست. اما همانند تمام اختلالات پیچیده، این اختلال نیز می تواند ترکیبی از عوامل ژنتیکی و محیطی باشد.

ریسک فاکتورها:

سابقه فامیلی:

ژنتیک می تواند نقش مهمی در ابتلا به این اختلال داشته باشد. بروز این اختلال در افرادی که دارای یک فرد نزدیک مبتلا به آن در خاناوده خود هستند بیشتر است.

سن:

این اختلال قبل یا در طول نوجوانی شروع می شود که اغلب بین 10 تا 13 سالگی است و اغلب تا پایان عمر مشکل ادامه می یابد. نوزادان نیز می توانند به این عادت رو بیاورند، اما معمولا خفیف است و بدون درمان برطرف می شود.

دیگر اختلالات روانی:

ابتلا به اختلالاتی مانند افسردگی، اضطراب یا وسواس جبری می تواند منجر به رفتارهای عادتی مانند کندن مو شود.

استرس:

زندگی در شرایط استرس آور محرکی برای انجام این رفتار هستند.

هر چند شیوع این اختلال در زنان بیشتر دیده شده است، اما می تواند به دلیل مراجعه زنان برای درمان باشد. ابتلا به این اختلال در اوایل نوجوانی در دختران و پسران تقریبا یکسان است.

عوارض:

هر چند به نظر جدی نمی رسد، اما اختلال مو کنی می تواند تاثیرات منفی زیادی در زندگی فرد داشته باشد. عوارض آن عبارتند از:

استرس عاطفی:

بسیاری از مبتلایان دچار احساس شرم، گناه، خجالت و تحقیر هستند. بیماران دارای عزت نفس پایین، افسردگی، اضطراب، مصرف الکل و مواد مخدر به خاطر بیماری خود هستند.

مشکل با موقعیت های اجتماعی:

خجالت ناشی از نداشتن مو یا ابرو باعث از دست رفتن موقعیت های شغلی و پرهیز از رفتن به دورهمی های اجتماعی می شود. مبتلایان از کلاه گیس استفاده می کنند، موهای خود را به شکلی آرایش می کنند یا از مژه مصنوعی استفاده می کنند تا کچلی سکه ای یا ریزش مژه ها مشخص نباشد.

آسیب به پوست و مو:

کندن مداوم مو و پوست باعث آسیب دائمی به آنها، عفونت، بروز ضایعات مو و کچلی سکه ای و عدم رشد دائمی مو می شود.

گلوله های مو در مسیر هاضمه:

همان طور که گفته شد برخی از بیماران عادت به جویدن و خوردن موهای خود دارند و این باعث شکل گیری گلوله های مو در مسیر هاضمه می شود. در طول سالیان، وجود مو در معده باعث کاهش وزن، تهوع، انسداد روده و حتی مرگ می شود.

مشاوران متخصص سیمیآروم در حوزه افسردگی

در صورتی که نیاز به برگزاری جلسه مشاوره آنلاین (تصویری) در حوزه افسردگی و اضطراب دارید میتوانید با اساتید سیمیآروم وقت مشاوره خود را رزرو نمایید.

دکتر مهدی بینا
روانپزشک و استاد دانشگاه

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دکتر سمیه بابایی
دکترای تخصصی روانشناسی

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دکتر علی اصغر اصغرنژاد
استاد دانشگاه

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دکتر مصطفی زارعان
استاد دانشگاه

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دکتر محمدباقر صابری زفرقندی
روانپزشک و استاد دانشگاه

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دکتر عباس رمضانی
استاد دانشگاه

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دکتر لادن فتی
استاد دانشگاه

رزومه و رزرو وقت مشاوره

دکتر جعفر بوالهری
روانپزشک و استاد دانشگاه

رزومه و رزرو وقت مشاوره